Koelkastkunst: Wanneer koelkasten veranderen in kunstdoeken

Af en toe hoor je kunstenaars, galeriehouders, curatoren of critici proberen te definiëren wat er precies wordt bedoeld met de term ' koelkastkunst ' – en waar het thuishoort, wie het zou moeten maken, wie erover mag praten, wie het mag bekijken en wie het zelfs op sneakers mag printen.

Dit onderwerp gaat vaak gepaard met opwinding en controverse; er worden beschuldigingen geuit, meningen verkondigd, standpunten ingenomen en uiteindelijk wordt er iemand terechtgewezen.

Toegegeven, deze kunstvorm is een kleine niche. Je komt het niet elke dag tegen. Toch hebben kunstenaars, met name uit de straatkunstscene , dit handige keukenapparaat ontdekt als canvas voor hun creatieve expressie.

Het hoeft niet per se te gaan om retro Coca-Cola-koelkasten uit de jaren 50 die op kunstzinnige wijze een decoratieve opknapbeurt krijgen; moderne industriële koelkasten – zoals die van MIRAI Intex Duitsland – kunnen met een beetje verf en een paar levendige ideeën ook worden omgetoverd tot ware kunstwerken.

Wereldwijd fenomeen: "koelkastkunst"

Koelkastkunst heeft zich de laatste jaren wereldwijd verspreid, zoals te zien is in dit kunstwerk uit Tokio. Het is een buitengewoon fascinerend onderwerp dat echter een veelheid aan verwarrende aspecten met zich meebrengt.

De kernvraag is: wat is koelkastkunst precies? En nog belangrijker: verliest het zijn karakter als koelkastkunst wanneer het in een galerie wordt tentoongesteld? Als het oorspronkelijk aan de koelkast was bevestigd en vervolgens naar de galerie is gebracht en aan een spijker is opgehangen, is het dan nog steeds koelkastkunst?

Een innovatief Fridge Art-project redde in 2021 afgedankte koelkasten in Australië en gaf ze een creatief en artistiek nieuw leven. Het Fridge O-adoptieprogramma , een initiatief van de onafhankelijke slijterijketen The Bottle-O , rekruteerde vijf straatartiesten tijdens de COVID-19-pandemie om saaie koelkasten te verfraaien met unieke ontwerpen en ze zo te transformeren tot kunstwerken.

Australiërs dumpen hun oude koelkasten vaak langs de weg, waarna ze op de vuilstort belanden. Soms hebben ze alleen een kleine reparatie en een beetje liefde nodig

Marketingmanager Josh Gaudry legde destijds aan The Examiner : Charlton Maja uit Launceston kocht met succes de koelkast genaamd "Bubbles" en vond dat de "grote, hippe uitstraling" en het "kleurenpalet" van de koelkast perfect bij zijn huis zouden passen.

Het programma duurde zes weken. Geïnteresseerde Australiërs konden zich aanmelden om een ​​van de tien originele koelkasten over te nemen.

Een andere serie koelkastprojecten, gelanceerd Grundig Food for Soul , Thierry Noir . Elk project betrof een unieke koelkast. Deze koelkasten vervulden niet alleen een functionele rol in de keukens van de Refettorios en Social Tables; ze werden ook beschilderd in graffitistijl om de betekenis en waarde van alledaagse voorwerpen te vieren en het belang van kunst en esthetiek te benadrukken bij het onthullen van verborgen schoonheid.

Noir schilderde op elke koelkast zijn eigen interpretatie van waar Food for Soul voor staat, waardoor ze onmisbare onderdelen van een grotere puzzel werden.

De in Frankrijk geboren kunstenaar Thierry Noir had een baanbrekend idee toen hij als eerste straatkunstenaar de Berlijnse Muur . Zijn samenwerking met elektronicabedrijf Grundig begon in 2016. Samen steunden ze de organisatie "Food for Soul" in haar missie om inclusieve ruimtes te creëren.

Dit werd werkelijkheid door de oprichting van een tijdelijk atelier in de historische East Side Gallery . Dankzij deze baanbrekende samenwerking en de genereuze steun van Grundig heeft de non-profitorganisatie sociale inclusie . Ze hebben een omgeving gecreëerd die kunst en cultuur viert – en het begon allemaal met een bijzondere blik op een alledaags voorwerp zoals de koelkast.

Een andere indrukwekkende kunstenaar die zijn liefde voor koelkastkunst ontdekte, is een jonge man uit Zuid-Afrika. Ennock Mlangeni (30) is een autodidactisch beeldend kunstenaar die met gerecyclede materialen werkt om zijn kunstwerken te maken en de kost te verdienen.

Geïnspireerd door zijn eigen levenservaringen gelooft Ennock dat je moet beginnen met de middelen die je ter beschikking hebt om je dromen te verwezenlijken. Hij werd geboren in het kleine plattelandsdorp Petrus Steyn in de Vrijstaat (Zuid-Afrika) en verhuisde na het overlijden van zijn ouders op zevenjarige leeftijd naar Sasolburg om bij zijn grootmoeder te wonen. Ondanks financiële moeilijkheden binnen zijn familie en de steun van het pensioen van zijn grootmoeder, bleef zijn geloof in een veelbelovende toekomst onwankelbaar.

Hoewel kunst vaak als een dure bezigheid wordt beschouwd, benadrukt Ennock het belang van beginnen met de beperkte middelen die voorhanden zijn. Hij begon met een simpel potlood en gebruikt dat nog steeds om fascinerende werken te creëren. Soms is er echter nog meer creativiteit nodig en het gebruik van alle beschikbare middelen. Ennock gebruikt ook kranten in zijn kunstwerken – het idee kwam bij hem op toen hij eens koffie over een tekening morste. Gefascineerd door de kleuren van de krant die de koffie had geabsorbeerd, besloot hij kunstwerken te maken met zowel kranten als koffie.

De kunstenaar benadrukt dat het gebruik van afvalmaterialen niet alleen kosteneffectief is, maar ook bijdraagt ​​aan een betere wereld door middel van recycling. Geïnspireerd door zijn omgeving en persoonlijke ervaringen, creëert Ennock elk van zijn kunstwerken op een unieke manier, waarbij hij pas tijdens het conceptuele proces besluit welk materiaal het meest geschikt is voor het betreffende werk.

Het past bij zijn carrièrepad dat hij ook in het alledaagse voorwerp de koelkast een canvas voor zijn kunst heeft gevonden. Hier is een kleine selectie van zijn werk uit de afgelopen jaren:

De geloofwaardigheid van koelkasten – een open debat

In de straatkunstscene worden authenticiteit, geloofwaardigheid en relevantie hoog gewaardeerd. Het gaat om acceptatie onder gelijkgestemden, om geloofwaardigheid op straat .

Als een kunstenaar een sjabloon voor een koelkast ontwerpt en vervolgens hetzelfde sjabloon en dezelfde spuitbus gebruikt om een ​​werk op een doek te maken, rijst de vraag: is het dan nog steeds koelkastkunst? Als een museum of verzamelaar een bekende koelkastkunstenaar de opdracht geeft om een ​​nieuw werk voor een tentoonstelling te maken, heeft die kunstenaar zich dan losgemaakt van zijn oorsprong en is hij een 'jellout' geworden (een denigrerende term voor mensen die niet geliefd zijn, afkomstig uit de jaren 80)?

Als een creatief aangepaste koelkast is weggegooid en op de stoep staat te wachten op de vuilniswagen, wordt deze dan beschouwd als openbare kunst, efemere kunst of een tijdelijke sculptuurinstallatie?

En wat gebeurt er als de vuilniswagen in een grote kuil rijdt en de koude lucht door de lucht wervelt en neerdaalt op een danseres in haar balletpakje die buiten de les op de stoep staat te roken? Is dat dan performancekunst met een koelkast?

Oké… nu wordt het een beetje absurd.

Soortgelijke discussies worden serieus gevoerd binnen de scene, zoals blijkt artikel in het online magazine BROOKLYNSTREETART.COM (BSA) Tad Tusnarky , opiniemaker voor FridgeForum.com en Senior Fellow bij het Wetbar Art Institute in Stamford, Connecticut, bijvoorbeeld dat meningen over koelkastkunst zonder kennis van de scene de waardering ervoor kunnen verminderen. Hij bekritiseert de afname van respect door mainstream enthousiasme en pleit voor meer respect voor de kunstwereld.

Maytagger , een gerenommeerd straatkunstenaar uit New York, verwerpt het idee dat kunst een vluchtige trend is. Hij benadrukt het belang van vakmanschap en originaliteit en bekritiseert de oppervlakkigheid van moderne kunstpraktijken. Maytaggers werk kenmerkt zich door nauwgezetheid en diepgang – een contrast met het snelle tempo van de hedendaagse kunstwereld, dat hij als triviaal beschouwt.

Wat je ook van koelkastkunst vindt, het blijft een onderdeel van de stedelijke kunstscene en is constant in ontwikkeling.