David Hockneys weg naar de kunst: zoveel meer dan alleen talent

David Hockney is een van de beroemdste kunstenaars al sinds de lancering van deze (door de computer gegenereerde) ranglijst in 2001 in de top 100 van 's werelds beste kunstenaars .

Omdat Hockney echter in 1937 werd geboren en in de jaren zestig beroemd werd in het Engelstalige deel van de kunstwereld, kent zelfs de gemiddelde, hoogopgeleide oudere Duitser Hockney al geruime tijd als een "beroemde kunstenaar".

De vraag is: hoe goed kennen de gemiddelde Duitsers (ongeacht hun leeftijd) David Hockney? Vaak alleen van mooie, kleurrijke, ietwat kitscherige posters – en in het gebruikelijke korte artikel ter gelegenheid van een tentoonstellingsopening wordt Hockneys werk heel vaak gereduceerd tot aangename popart .

Dat is niet genoeg; er komt veel meer bij kijken. Aantrekkelijke kunst die wereldwijd een breed publiek aanspreekt, kan weliswaar kortstondige erkenning opleveren, maar het maakt je geen internationaal geroemde kunstenaar. Die echt wereldklasse kunstenaars worden geliefd en bewonderd omdat ze de wereld meer bieden dan alleen mooie kunst, ieder op zijn of haar eigen unieke manier.

Om een ​​kunstenaar echt te begrijpen, moet je dieper graven, om dat bepaalde extraatje te doorgronden. Alleen naar hun kunst kijken is niet genoeg; het vereist meerdere perspectieven op de persoon en diens persoonlijkheid, idealiter tot in het diepste van de kunstenaar doordringend. Iets wat ze zelden openlijk laten zien..

Er is dus detectivewerk nodig, een spannend verhaal dat tot uiteenlopende resultaten en interpretaties kan leiden.

Laten we de draad weer oppakken, helemaal aan het begin, met de ontwikkeling van David Hockney als kunstenaar, waarachter een ongewone mate van assertiviteit, doorzettingsvermogen en het vermogen om zelfstandig te denken schuilgaat bij de verschillende betrokkenen:

Ben je voorbestemd om kunstenaar te zijn?

David Hockney werd geboren op 9 juli 1937 in Bradford, Yorkshire. Bradford ligt in het hart van het goede oude Engeland en was destijds een nogal vuile industriestad; de ouders van David Hockney behoorden niet tot de industriële bazen, maar tot degenen die voor hen werkten.

Sommigen verklaren zijn verbazingwekkende opkomst door te beweren dat David Hockney als kunstenaar geboren was (een bewering die vaak over grote kunstenaars wordt gedaan). Dat zou mooi zijn, maar buitengewone talenten verschijnen alleen plotseling door een blikseminslag (misschien verdwijnt de aspirant-kunstenaar wel gewoon in een hoop as), niet door geboorte – dus nee, Hockney werd niet als kunstenaar geboren. Hij werd er ook niet door anderen toegeëigend; gelukkig waren onbaatzuchtige mecenassen zelfs toen al zeldzaam.

Dat is niet zozeer het punt, maar eerder dat iemand de kans krijgt om zijn of haar talenten te herkennen en niet wordt belemmerd in de ontwikkeling ervan. Want mensen worden geboren met een aangeboren nieuwsgierigheid en creatieve drang; iedereen wil in zijn of haar jeugd zoveel mogelijk uitproberen en de gebieden ontdekken die hem of haar bijzonder interesseren.

In vrije samenlevingen waar elk lid gewaardeerd en gerespecteerd wordt, zou dit soort onderzoek aangemoedigd moeten worden, zodat mensen beroepen kunnen kiezen die aansluiten bij hun interesses en talenten. Wanneer mensen hun interesses en talenten kunnen nastreven, hoeft niemand gedwongen of onder druk gezet te worden om een ​​bepaald beroep uit te oefenen – deze aanpak is bedoeld om de economie een consistente, solide groei te bezorgen en de staat tevreden burgers te geven.

Zou dan niemand meer vuilnisman willen zijn? Jawel, met een fatsoenlijk salaris wel; het zou een fantastische baan zijn voor jonge, energieke mensen die er een paar jaar goed mee zouden kunnen leven (en ondertussen hun agressie kwijt zouden kunnen, die de belastingbetaler nu meer geld kost dan nodig is om vuilnismannen een fatsoenlijk salaris te betalen).

In de meeste samenlevingen op deze planeet wordt nieuwsgierigheid al heel vroeg onderdrukt, en de creatieve drang nog meer – in westerse geïndustrialiseerde landen mag een gemiddeld kind niet eens alleen op ontdekkingstocht naar school gaan. Scholen creëren vaak een klimaat waarin de leergierigheid omslaat in diepe afkeer, of zelfs angst en frustratie, wat leidt tot pesten en andere vormen van misbruik.

Scholen en beroepsopleidingen zijn er niet op gericht om meer te doen dan perfecte werkrobots op te leiden. Deze robots vullen vervolgens de banen in die momenteel nodig zijn in een economie die gericht is op maximale groei (maar waar precies?). Banen die nodig zijn om een ​​consumptiemachine vol wegwerpproducten soepel te laten draaien, niet om in menselijke behoeften te voorzien.

Deze banen betalen soms genoeg om eindeloos te consumeren (waarom? met welk doel?). Steeds vaker wordt de apathie echter versterkt door de frustratie dat men met deze banen geen fatsoenlijk inkomen kan verdienen – want het zogenaamd wenselijke gezamenlijke doel om met het loon zoveel mogelijk consumptiegoederen te kunnen kopen, biedt in werkelijkheid slechts een zorgeloos leven aan een select groepje mensen en bevredigt niemand (het verraderlijke is dat sommige welgestelde middenklasseburgers, die consumptie tot hun levensdoel hebben verklaard bij gebrek aan andere ideeën, zich pas te laat realiseren dat het niet genoeg is).

Maar zelfs in deze samenlevingen zijn er altijd kinderen die met volharding hun nieuwsgierigheid en creativiteit nastreven, en ouders die hun kinderen accepteren zoals ze zijn en hen simpelweg steunen op hun eigen pad in dit vreemde leven.

Wat een geluk voor de kunstwereld dat David Hockney zo'n kind was en zulke ouders had: Hockney werd, zoals alle kinderen, nieuwsgierig en creatief geboren; zijn ouders waren volkomen gewone leden van de moderne maatschappij, alleen een klein beetje anders. Zijn vader had een klein accountantskantoor en zijn moeder was, na verschillende banen, aanvankelijk erg druk met het opvoeden van hun vijf kinderen.

Ze heeft hem zo goed opgevoed dat ze al snel helemaal niet meer hoefde te werken... Meer over de ouders in het derde deel van de Hockney-artikelen, maar in feite begon David Hockneys pad naar het kunstenaarschap al direct na zijn geboorte, omdat zijn ouders zijn creativiteit niet onderdrukten en in hem kunst en een zelfstandig leven

Een kijkje in de wereld van David Hockney – een gesprek met curator Edith Devaney in zijn studio in Los Angeles (Engels)

Het allerbeste: school, kunstopleiding, medestudenten

Al van jongs af aan kreeg de jonge David veel steun van zijn familie. Deze steun was voldoende om een ​​beurs te bemachtigen voor de Bradford Grammar School, die hij met succes afrondde aan deze prestigieuze school voor de hogere klassen. Daarna, van 1953 tot 1957, volgde Hockney lessen aan de School of Art van het Bradford College en werd hij in het najaar van 1959 toegelaten tot het Royal College of Art in Londen.

Zelfs toen al was het een van 's werelds meest vooraanstaande adressen voor academisch kunstonderwijs; de universiteit is onlangs uitgeroepen tot beste universiteit ter wereld voor kunst en design QS World University Rankings

Hockney voltooide zijn kunstopleiding aan de RCA in 1962; in die tijd raakte hij bevriend met medestudenten die al snel een bepalende invloed op zijn leven zouden hebben: tegelijkertijd met Hockney begon ook de latere popart-icoon RB Kitaj zijn studie aan de RCA.

De iets oudere Amerikaan had bijna tien jaar kunstopleiding achter de rug (Cooper Union Institute in New York, Academie voor Schone Kunsten in Wenen) en een aanzienlijke hoeveelheid levens- en wereldervaring voor zich: hij was sinds 1953 getrouwd, net vader geworden, had met zijn vrouw Elsie Roessler door Europa gereisd en was in het Amerikaanse leger gestationeerd geweest in Darmstadt en Fontainebleau.

Desondanks ontstond er een hechte vriendschap tussen de twee uitzonderlijke studenten, zo hecht zelfs dat Ronald Brooks Kitaj als enige ter wereld toestemming kreeg om David Hockney bijna naakt te schilderen.

Derek Boshier , Peter Phillips en Allen Jones sloten zich in 1959 ook aan bij RCA. Tijdens zijn saaie dienstplicht had Boshier het werk van de Canadese filosoof en communicatietheoreticus Herbert Marshall McLuhan grondig bestudeerd, die amper tien jaar later bekend zou staan ​​als de "vader van de mediatheorie .

Phillips kwam uit Birmingham en had zich via de kunstacademies van de stad opgewerkt tot aan het Royal College of Art. Voordat hij aan zijn studie begon, had hij artistieke indrukken opgedaan in Parijs en Italië, en naast zijn studie kon hij zijn eerste tentoonstellingen cureren in de RBA Galleries (een tentoonstellingsruimte voor getalenteerde studenten, die later uitgebreider aan bod komt).

Allen Jones had zijn studie aan het buitengewoon progressieve Hornsey College of Art onderbroken om een ​​jaar lang een gevestigde kunstopleiding te volgen aan een toonaangevende instelling. Een jaar later voegden de latere regisseur van Alien, Ridley Scott van het West Hartlepool College of Art (waar hij net met onderscheiding was afgestudeerd in grafisch ontwerp en schilderkunst), en Patrick Caulfield van de Chelsea School of Art zich bij hem. Zo ontstond plotseling een nogal wilde avant-garde kliek die elkaars creativiteit stimuleerde.

RB Kitaj speelde met Europese en, nog meer, met inheemse Amerikaanse invloeden; hij liet zich vooral inspireren door Robert Rauschenberg, de ster van de internationale kunstscene in die tijd. Derek Boshier ontwikkelde rigoureus didactische en kritische commentaren op de ruimterace, almachtige multinationale ondernemingen en de amerikanisering van de Engelse cultuur.

Allen Jones wil de versteende seksualiteit van de Engelse jaren vijftig doorbreken, aanvankelijk door vrouwen in pornografische poses als 'meubilair' te gebruiken om seksuele taboe rond bloot te leggen

Peter Phillips was diep onder de indruk van de Amerikaanse kunstenaars Jasper Johns en Robert Rauschenberg , Ridley Scott verdiepte zich in al deze invloeden op weg naar een tweede diploma met onderscheiding, Patrick Caulfield analyseerde Juan Gris, Legér en René Magritte , en David Hockney absorbeerde al deze invloeden om ze te combineren tot "zijn eigen ding".

Geen popart hier

De studenten die zich verzamelden aan het Royal College of Art wisten heel goed dat ze op een van de beste kunstacademies ter wereld terecht waren gekomen. Ze wilden bijdragen aan de creatie van de nieuwe kunst van hun tijd; ze wilden laten zien wat kunst te zeggen had over de ontwikkeling van de naoorlogse samenleving. De eerste grote golven van popart spoelden al vanuit Amerika over, en in Groot-Brittannië had de avant-garde van het interbellum al lang de Engelse versie van popart bedacht en de eerste werken in die richting gecreëerd.

De Brit Richard Hamilton presenteerde in 1956 zelfs een van de sleutelwerken van de popart met de collage "Just What Is It That Makes Today's Homes So Different, So Appealing?" ; en Hamilton doceerde van 1957 tot 1961 aan het Royal College of Art, dus hij was een van de docenten aan het RCA in de tijd dat Hockney er lesgaf.

Hamilton wordt in de kunstgeschiedenis algemeen beschouwd als de bedenker van de term "Pop Art"; zijn collage "Just What…" werd voor het eerst aan het publiek gepresenteerd tijdens de tentoonstelling "This Is Tomorrow" in augustus 1956 in de Whitechapel Art Gallery in Londen, een gebeurtenis de geboorte van Pop Art . Het leek bijna onmogelijk om Pop Art te ontwijken, vooral voor studenten aan een kunstacademie waar Hamilton lesgaf.

Maar dat is wat kunsthistorici achteraf zeggen. Zelfs als David Hockney de tentoonstelling in de Whitechapel Gallery had bezocht (hij was er zeker in geïnteresseerd, maar Hockney studeerde destijds in Bradford, en in die tijd reisde je niet zomaar naar Londen voor een tentoonstelling), was het latere sleutelwerk voor de jonge kunstenaar destijds slechts een interessante collage.

Hockney hoeft Hamilton niet per se op de RCA te hebben ontmoet of gezien – destijds was het niet gebruikelijk om zomaar colleges of werkcolleges van anderen bij te wonen, en Hockney zou in zijn jeugd nogal verlegen en terughoudend zijn geweest.

Aan de Royal College of Art volgde Hockney schilderles bij Carel Weight , een gerespecteerde Britse schilder die in 1945 werd benoemd tot officieel Brits oorlogskunstenaar. Weight presenteerde voornamelijk 'oorlogsschilderijen', waaronder werken uit Oostenrijk, Griekenland en Italië, vaak met een educatieve ondertoon. Hier ziet u 178 schilderijen die David Hockney absoluut niet wilde schilderen.

Hockney zou nooit op het Royal College of Art terecht zijn gekomen als hij niet wijs genoeg was geweest om rebellie op de verkeerde plekken te vermijden. Het is daarom redelijk om aan te nemen dat hij alles wat Weight hem kon leren in zich opnam zonder dat jeugdige arrogantie zijn toegang tot cruciale kennis in de weg stond.

En Weight had iets te delen waar Hockney – gezien zijn kritiek op de traditionele schilderkunst en zijn destijds nog strafbare seksuele geaardheid – maar al te goed gebruik van kon maken; namelijk zijn eigen houding ten opzichte van de kunstwereld:

Carel Victor Morlais Weight werd geboren in een Londens middenklassegezin, als zoon van een bankbediende en een podoloog, en beschouwde de aantrekkingskracht van een schilderij op de gemiddelde burger als de ultieme test. Hij had een intense afkeer van de kunstwereld, van kunsthandelaren in het bijzonder, en was niet bang voor critici, ondanks zijn zeer individualistische werk (wanneer en waar hij de vrije hand kreeg, zie bijvoorbeeld "Recruit's Progress – Medical Inspection" uit 1942; zulke dingen "werden toen niet geschilderd").

Hockney volgde ook lessen bij verschillende andere schilders die hun kennis doorgaven aan het Royal College of Art. Ook deze docenten drukten hun stempel op Hockneys latere werken

Landschapsschilder Roger de Grey is bijvoorbeeld te vinden in met bomen omzoomde lanen en bossen, en in de Yorkshire-schilderijen van David Hockney.

Kunst van Roger de Grey: t1p.de/blpa

Lanen, bossen en Yorkshire-landschappen van David Hockney: t1p.de/wwxb , t1p.de/bp84 , t1p.de/01pi

De schilder en muzikant Ceri Giraldus Richards in de jaren dertig het surrealisme en was destijds een van de meest experimentele jonge kunstenaars in Groot-Brittannië. Ook tijdens Hockneys tijd aan de Royal College of Art was hij zeker niet wereldvreemd.

Hij plantte impressionistische en surrealistische ideeën in Hockney en was waarschijnlijk degene die Hockney diepgaand beïnvloedde met schilderijen en tekeningen gebaseerd op poëtische literatuur (in Richards geval, gedichten van Dylan Thomas, Vernon Watkins en anderen). Hockney verwerkte deze inspiratie al snel in zijn serie schilderijen over de legendarische Griekse lyrische dichter Constantine P. Cavafy.

Kunst van Ceri Giraldus Richards: t1p.de/p8xi

Impressionistische elementen, surrealistische uitstapjes en eerbetonen aan dichters van David Hockney:

• “De komst van de lente in Woldgate, East Yorkshire in 2011” , iPad-tekening afgedrukt op papier, oplage 6 van 25
• “Bewegende focus – Een beeld van Gregory”, 1984
• “Hendrik aan tafel”, 1976
• “The Arrival” , 1963, plaat 1 uit: “A Rake’s Progress” , een serie etsen over Hockneys eerste reis naar New York in de zomer van 1961, waarin hij verwijst naar de beroemde cyclus met dezelfde naam van de Engelse kunstenaar William Hogarth.
• "14 gedichten van CP Cavafy. Geselecteerd en geïllustreerd met 12 etsen van David Hockney", 1966

60 jaar Hockney – Een retrospectief van zijn tentoonstelling in Tate Britain

De schilder Colin Graham Frederick Hayes gebruikte olieverf en aquarelverf op het doek, waarbij de nadruk duidelijk op "kleur" lag. Hij heeft zeker bijgedragen aan de kleurrijkheid van de schilderijen van David Hockney.

Kunst van Colin Hayes: t1p.de/3tb1

Een explosie van kleur van David Hockney: “A Closer Winter Tunnel, February – March” , 2006, t1p.de/899o ; “Nichols Canyon” , 1980, t1p.de/u19d

Sandra Betty Blow , die nog geen 35 was toen Hockney aan de universiteit begon, maakte kort na haar studietijd voor het eerst kennis met het abstract expressionisme. In de jaren voordat ze aan de RCA lesgaf, had Blow samengewerkt met de Italiaanse 'materiële kunstenaar' Alberto Burri, die haar beïnvloedde door de Informel-beweging en haar een fundamentele openheid voor nieuwe materialen bijbracht, ook voor tweedimensionale weergave.

de kunstenaars Lucian Freud ontmoet "Three Studies of Lucian Freud" , die in 2013 voor 142,4 miljoen dollar werden geveild en anderhalf jaar lang het duurste schilderij ter wereld bleven) en was bezig zich te ontwikkelen tot een baanbrekende figuur in de abstracte kunst .

Er is niet veel verbeeldingskracht voor nodig om een ​​parallel te trekken tussen de kunst van een vrouw die de indruk van vlammen en nevel, hout en teer kon creëren in olieverfschilderijen ( t1p.de/b2ev) en de bewegende waterschilderijen van David Hockney.

Bij de ontwikkeling van David Hockney tot een kunstenaar met een eigen stijl en profiel, zoals hieronder beschreven, zullen oplettende luisteraars vaak meer last hebben van oorsuizen dan wanneer Sandra Blow er meteen vol in was gedoken… (de auteur durft het niet aan, de grap is gewoon te flauw, maar de naam is op zich al een ‘associatieve uitdaging’).

Kunst van Sandra Blow: t1p.de/ldr4

Waterschetsen en abstracte kunst van David Hockney: t1p.de/kazp , t1p.de/d4ip ; "Almost Like Skiing" , 1991, t1p.de/utbc ; "Third Detail (from Snails Space series)" , 1995, t1p.de/4oyf ; "The Other Side" , 1990-1993, t1p.de/djec

Wat de kunstdocenten Robert A. Buhler ( t1p.de/cq12 ) en Rodney Joseph Burns ( t1p.de/nk3m ) in het werk van David Hockney hebben achtergelaten, laat ik aan de lezer over om te ontdekken, maar het was zeker geen popart.

Hoeveel David Hockney met popart te maken had, blijkt het best uit interviews met hem, bijvoorbeeld het interview in Die Zeit in oktober 2012 ter gelegenheid van de tentoonstelling "A Bigger Picture" in het Museum Ludwig in Keulen: hij woonde vaak dicht bij het centrum van de popcultuur, vond pop geweldig en droeg 30 of 40 jaar lang witblond haar (blondes hebben meer plezier, en "mannen kunnen beter kijken dan denken" is hier ook van toepassing); maar dat was het dan ook wel zo'n beetje. Je zult David Hockney zelden horen zeggen dat hij popart schilderde.

Het meesterwerk van David Hockney breekt veilingrecord: "Portret van een kunstenaar (Zwembad met twee figuren)"

Wanneer David Hockney stilistisch wordt gecategoriseerd als popart, in tegenspraak met zijn eigen zeer duidelijke uitspraak, dan gaat de criticus te ver.

Is een dergelijke inmenging toelaatbaar? In de kunstgeschiedenis bestaan ​​twee tegengestelde standpunten van waaruit deze vraag beantwoord kan worden: de kunstenaar creëert kunst , en de kunsthistoricus beoordeelt en classificeert deze op basis van haar betekenis voor de samenleving, eventueel ook in een bepaalde stijl als dat duidelijk past.

Of: De kunstenaar creëert kunstwerken, die hij ook als kunst aanmerkt, vanuit de wil om artistieke activiteit te ontplooien. Als dit onderdeel uitmaakt van het auteursrecht van de kunstenaar , dan moet het zeker ook de mogelijkheid omvatten om het zelfgecreëerde werk al dan niet aan een bepaalde stijl toe te wijzen.