euward9 – Haus der Kunst in München toont prijswinnaars

Bijna één op de tien mensen in Duitsland heeft een ernstige beperking, maar zij zijn nauwelijks zichtbaar in het culturele leven. De euward Art Award levert in dit kader een belangrijke bijdrage en zal op 16 mei de drie winnaars van de Europese Kunstprijs voor Mensen met een Intellectuele Beperking eren.

euward9 – Prijsuitreiking in het Haus der Kunst

Op donderdag 16 mei 2024 reikt de Augustinum Foundation, in samenwerking met het Haus der Kunst in München, voor de negende keer de euward uit. Daarmee wordt de belangrijkste Europese kunstprijs voor schilderkunst en grafische kunst in de context van een verstandelijke beperking uitgereikt.

Tentoonstelling tot half juli

In alfabetische volgorde Samaneh Atef (Lyon, FR), Belén Sánchez (Madrid, ESP) en Desmond Tjon A Koy (Amsterdam, NL) vorig jaar al uitgeroepen tot winnaars van de euward9.

“Samaneh Atef, Belén Sánchez, Desmond Tjonakoy. euward9” opent op 16 mei 2024 in Haus der Kunst. De tentoonstelling wordt afgesloten met een finissage op 14 juli 2024 en presenteert, als onderdeel van het reguliere jaarlijkse programma van deze internationale tentoonstellingslocatie, de werken van de prijswinnaars en de andere kunstenaars die genomineerd zijn voor euward9.

De prijswinnaars in het kort

Samaneh Atef

Samaneh Atef (geboren in 1989) woont in Lyon, Frankrijk, en werd in 1989 geboren in Badar Abbas, Iran. Atefs tekeningen met pen en inkt vertellen het verhaal van vrouwen, van levensgeefster tot gevangene, van gevierde moeder en genezeres tot zondebok, en alles daartussenin.

Getekend door ontheemding en emotionele ontbering, ervoer kunstenares Samaneh Atef al vroeg een diepere verbondenheid met de natuur dan de meeste mensen. Een perzikboom voor haar raam werd een vertrouweling die nog steeds een centrale rol speelt in Atefs werk.

De culturele conventies in Iran vormen echter een grotere bedreiging voor de expressieve behoefte van de kunstenares dan ze wil toegeven. Angst voor haar eigen identiteit, chronische lichamelijke pijn, moedeloosheid en depressie, evenals het lijden onder de religieuze normen in Iran als vrouw, hebben haar werk gevormd sinds ze de moed vond om zich via schilderijen uit te drukken.

Desondanks begon Atef in 2009 met een studie informatica om aan de verwachtingen van haar familie te voldoen. Na haar afstuderen begon ze te werken aan een onafhankelijk leven. In 2014, op 25-jarige leeftijd, moedigde een bevriende schilderes haar aan om haar eigen weg te volgen, nadat hij de uitzonderlijke kwaliteit van haar tekeningen had opgemerkt.

Sinds 2016 wijdt de kunstenares zich intensief aan het tekenen en kan ze al terugkijken op een indrukwekkend oeuvre. Met haar unieke Outsider Art heeft ze internationale erkenning gekregen en onderhoudt ze contacten met gerenommeerde galerieën en collecties in heel Europa. Atef presenteert haar werken op belangrijke tentoonstellingen zoals de Outsider Art Fair in Parijs en New York, en in solotentoonstellingen in Marseille.

Haar eerste grote overzichtstentoonstelling vond plaats in het Museum voor Naïeve en Marginale Kunst in Servië. Ondanks censuur en beperkingen op de artistieke vrijheid in Iran, behandelt haar werk op indringende wijze onderdrukking, lijden en vrouwenrechten, en bespreekt het tevens openlijk de relatie tot het vrouwelijk lichaam.

Dankzij een beurs van de Artists at Risk Connection kon Atef Iran verlaten en is ze nu vastbesloten zich volledig aan haar kunst te wijden, met name in Frankrijk, waar ze regelmatig solo-exposities heeft en erkenning krijgt.

Prof. dr. Colin D. Rhodes , jurylid van euward9 (Hunan Normal University, curator, auteur) over de kunstenaar:

Samanah Atef gebruikt de meest eenvoudige materialen om een ​​complex scala aan personages te creëren, kenmerkend voor haar iconische figuren. Haar tekeningen, voortgekomen uit een persoonlijk trauma en de diepe bezorgheid van de kunstenares over het lot van vrouwen wereldwijd in handen van machtige, vrouwonvriendelijke krachten, met name in haar thuisland Iran, zijn krachtige visuele statements over de omstandigheden en de strijd van vrouwen in de wereld van vandaag.

Belén Sánchez

Belén Sánchez (geboren in 1972) woont in Madrid, Spanje, en is sinds 2008 lid van Studio Debajo del Sombrero. Haar eigen lichaam staat centraal in haar tekeningen, collages, sculpturen en films, waarmee ze verhalen vertelt over agressie en genezing.

Als actrice kruipt ze moeiteloos in de huid van zowel goede als slechte personages. Dit creëert een spanningsvolle ruimte voor actie, waardoor ze de diepten van geweld kan verkennen en morele conflicten op een positieve manier kan oplossen.

Belén Sánchez vond in Atelier Debajo del Sombrero de ideale omstandigheden om haar artistieke taal te ontwikkelen. Slechts een jaar later creëerde ze haar collage "India Na Jones", die de basis legde voor haar latere werk: films.

Dit leidde tot verdere korte films zoals “La Película” (2008), “Tinta Contacto” (2009) en andere. Haar doel was altijd een complete film, waarvoor ze haar omvangrijke oeuvre ontwikkelde in tekeningen, sculpturen, foto's en collages. In de kern is Belén Sánchez een performer die de meest intieme momenten van haar leven in haar acties belicht en deze in haar films aan het licht brengt om haar ware zelf aan zichzelf en anderen te onthullen.

In 2009 begon Belén Sánchez haar artistieke werk bij Debajo del Sombrero, dat ze combineerde met haar studie aan de Faculteit der Schone Kunsten van de Complutense Universiteit van Madrid. Na een onderbreking hervatte ze deze activiteiten in 2019 en creëerde ze indrukwekkende, levensgrote sculpturen, waaronder "La Feriatta" (2011) en "La Tetilla" (2013), die gebaseerd zijn op een bijzondere ijzeren constructie.

Daarnaast maakte ze twee zelfportretten en afgietsels van haar eigen lichaam. In 2017 werkte Belén Sánchez samen met choreograaf en danser Cai Tomos aan een stenografisch project dat in 2018 resulteerde in de voorstelling "Donald Trump", waarin ze de Amerikaanse president vertolkte. Ondanks haar indrukwekkende oeuvre krijgt Belén Sánchez slechts langzaam de erkenning die ze verdient.

Dr. Monika Jagfeld , jurylid van euward9 (directeur van het Open Art Museum – Center for Outsider Art / St. Gallen) over de kunstenaar:

Via haar werk creëert Bélen Sánchez een virtuele ruimte waarin ze ons laat deelnemen aan haar boeiende verkenningen van menselijke emoties en interacties. De kunstenares werkt bewust met haar lichaam en onthult de meest geheime momenten van haar leven aan zichzelf – en aan anderen. De kern van Sánchez' werk is een geëngageerde en moedige confrontatie met de thema's genezing en agressie

Desmond Tjon A Koy

Desmond Tjon A Koy (*1993) woont in Amsterdam, Nederland en is van Ghanese afkomst. Hij werkt graag met potlood en fineliner aan onderwerpen die verband houden met de zwarte cultuur, religieuze geschiedenis en muziek.

De laatste tijd richt zijn werk zich steeds meer op de geschiedenis en de strijd voor vrijheid van mensen van kleur.

Tjonakoy werkt zowel bij het H'Art Museum als bij de studio Bijzonder Amsterdams in Amsterdam, waar hij kunstwerken creëert die muziek, religie en de geschiedenis van de zwarte gemeenschap verkennen. Zijn eerdere werken beeldden engelen en demonen af ​​die met elkaar in gevecht waren, terwijl zijn recentere stukken de zwarte geschiedenis en cultuur onderzoeken.

De kunstenaar richt zich nu op portretten van bekende figuren uit de zwarte cultuur, zoals Naomi Campbell en MC Eiht. Zijn werken werden in 2017 al tentoongesteld in het Museum van de Geest in de tentoonstelling 'New Masters', waaronder zijn drieluik 'Black Jesus'.

Desmond Tjonakoy is een veelzijdig kunstenaar die niet alleen tekeningen maakt, maar ook stop-motion animatiefilms. In de loop der jaren heeft hij deelgenomen aan diverse internationale projecten, waaronder Erasmus-projecten in Groot-Brittannië, Ierland en Nederland.

Een mijlpaal in zijn carrière was zijn samenwerking met het streetwearlabel "Patta" project 'Outsiderwear' , waarin getalenteerde outsiderkunstenaars samenwerken met modeontwerpers en kunstenaars. Tjonakoy woont met zijn gezin in Amsterdam en maakt zowel lokaal als internationaal indruk met zijn creatieve werk.

Prof. dr. Colin D. Rhodes over de kunstenaar:

Net als Atef gebruikt Desmond Tjonakoy de pen als zijn voornaamste instrument. In zijn handen creëert hij met dit bescheiden werk complete werelden; werelden die, hoewel verbonden met de alledaagse realiteit, de kijker uitnodigen tot een reis van verbeelding naar buitengewone oorden. Hier ontmoeten we uitgesproken archetypische figuren, maar ook herkenbare personages die spreken over zwarte culturen en ervaringen, waar geschiedenis, fantasie en verlangen botsen en aanleiding geven tot nieuwe verhalen over de toekomst.

Ook genomineerd voor euward9 zijn de artiesten*

(in alfabetische volgorde)

• Rudolf Bodmeier (*1961), Unterschleißheim, DE
• Markus Buchser (*1959), Bazel, CH
• Sven Freundt (*1975), Hamburg, DE
• Hannes Gaensslen (*1967), Unterschleißheim, DE
• Wulf Golz (*1960), Mühlheim an der Ruhr, DE
• Torsten Holzapfel (*1965), Berlijn, DE
• Enes Icer (*1992), Berlijn, Duitsland
• Sandrine Mbala (*2001), Zürich, CH
• Sabine Münch (*1963), Oberschleißheim, DE
• Jeroen Pomp (*1985), Rotterdam, NL
• Paul Kai Schröder (*1993), Hamburg, DE
• Patrick Siegl (*1991), Gauting, DE
• Jakob Ujvari (*2000), München, DE
• Rolf Waldvogel (*1950), Leonberg, DE
• Christian Wollert (*1987), Berlijn, DE
• Magdalena Zehetner (*1992), Linz, Oostenrijk-Tibet

euward9 staat bekend als een forum voor kunst in de context van een verstandelijke beperking

De Augustinum Stichting München reikt sinds 2000 de euward uit, die in 2022/2023 de Duitse Cultuurpromotieprijs ontving. Tot wel 800 kunstenaars uit meer dan 25 Europese landen dingen mee naar elke inzending.

Voor euward9 werden meer dan 240 aanvragen uit 25 landen ingediend. Naast een tentoonstelling van hun werk ontvangen de winnaars geldprijzen en een catalogus met een totale waarde van circa € 25.000.

van dit jaar , Joachim Gauck , voormalig bondspresident, sprak lovende woorden over deze bijzondere kunstprijs:

Schilderkunst is vergelijkbaar met muziek in die zin dat de kunsten manieren creëren om
met de wereld te communiceren die verder gaan dan woorden en om een ​​dialoog aan te gaan op een niveau
dat iedereen begrijpt. Ik ben verheugd beschermheer te zijn van euward9, deze
belangrijke Europese kunstprijs voor schilderkunst en grafische kunst in de context van een verstandelijke beperking.
sinds 2000 onbekende kunstenaars met deze prijs
ondersteunt

Noteer alvast de datum: Openings- en tentoonstellingsdata

16 mei 2024 om 18.00 uur – Opening en prijsuitreiking van euward9

18:00 uur Opening tentoonstelling
19:00 uur Prijsuitreiking
Welkomstwoord door dr. Andrea Lissoni
Welkomstwoord door Joachim Gauck, voormalig bondspresident (beschermheer van euward9)
Welkomstwoord door Joachim Gengenbach (bestuurslid van de Augustinum Foundation)
Lofrede door prof. dr. Colin D. Rhodes voor Desmond Tjonakoy
Lofrede door dr. Monika Jagfeld voor Belén Sánchez
Lofrede door Klaus Mecherlein voor Samaneh Atef

Belangrijke gegevens over de tentoonstelling

• Organisatie : Augustinum Foundation in samenwerking met het Haus der Kunst
• Curator : Klaus Mecherlein (Stichting Augustinum)
• Projectmanager : Sabine Brantl (Haus der Kunst)
• Beschermheer: voormalig bondspresident Joachim Gauck
• Tentoonstellingsdata : 17 mei tot en met 14 juli 2024
• Openingstijden en toegangsprijzen : www.hausderkunst.de
• Catalogus: Samaneh Atef, Belén Sánchez, Desmond Tjonakoy. euward9, €39, verkrijgbaar bij de Walther König-boekhandel in het Haus der Kunst en te bestellen bij alle boekhandels in Europa.

Haus der Kunst in München als gastheer

Als openbare instelling streeft het Haus der Kunst ernaar dat iedereen kan deelnemen aan maatschappelijke uitwisseling via kunst. Diversiteit, gelijkheid, inclusie en toegankelijkheid staan ​​centraal in haar werk en worden ook meegenomen in de programmaplanning en de ontwikkeling van tentoonstellingen.

Het gebouw zelf werd in 1937 geopend als het "Huis van de Duitse Kunst" en was destijds een belangrijke locatie voor nationaalsocialistische propaganda en kunstbeleid. Nazi-politici gebruikten pseudo-medische taal om moderne kunststromingen in diskrediet te brengen en trokken directe vergelijkingen met foto's van mensen met een lichamelijke of geestelijke beperking om hun verwijdering uit Duitse musea te rechtvaardigen – wat bijzonder verontrustend is.

Gezien deze historische achtergrond draagt ​​het huis nu een bijzondere verantwoordelijkheid als tentoonstellingslocatie.

Euward 2024 beleeft zijn negende editie en vindt voor de vijfde keer plaats in het Haus der Kunst, met een belangrijke verandering ten opzichte van 2021: euward is niet langer een gasttentoonstelling, maar een vast onderdeel dat, net als de andere projecten, een integraal onderdeel vormt van het jaarprogramma van het Haus der Kunst.

Deze stap plaatst de kunstenaars en hun werken op de voorgrond en brengt het format dichter bij de intentie van de prijs, die zich wil vestigen in de context van de hedendaagse kunst.

De euward9-tentoonstelling biedt ook de kans om bekende ideeën en conventies ter discussie te stellen en het artistieke werk van de prijswinnaars en genomineerde kunstenaars vrij en zonder vastgestelde interpretatiepatronen te ervaren.

De instituties in de kunstwereld moeten zichzelf opnieuw uitvinden, hun concepten moeten fundamenteel veranderen. Ons vertrouwde idee van normaliteit is verdampt, bevrijd van de roest van starre zekerheden. De samenwerking met de Augustinum Foundation biedt het Haus der Kunst dan ook de kans om zijn fundamentele waarden in een nieuwe vorm naar voren te brengen

Andrea Lissoni , artistiek directeur van Haus der Kunst, in het voorwoord van de catalogus van euward8, 2021.